ኮሜት ሲ/2025 አር3 (ፓንስታርስ) በ2018 ዓ.ም የፀደይ ሰማይ ላይ አስደናቂ ትዕይንት ያሳየ የረጅም ጊዜ ኮሜት ሲሆን፣ በሴፕቴምበር 2025 እ.ኤ.አ በሃዋይ በሚገኘው ፓን-ስታርስ (Pan-STARRS) ቴሌስኮፕ የተገኘው ይህ ጥንታዊ ተጓዥ ወደ ፀሐይ ያደረገውን ታሪካዊ ጉዞ አጠናቆ አልፏል።
ከኦርት ደመና (Oort Cloud) የመጣው ይህ እንግዳ ኮሜት፣ በሥርዓተ ፀሐያችን ጫፍ ላይ ከሚገኙትና እጅግ በጥቅጥቅ የበረዶ ቁሶች ከተሞሉት የጠፈር ክልሎች እንደመጣ ይታመናል። ሳይንቲስቶች እንደሚገምቱት፣ የጥንት ሰዎች የድንጋይ መሣሪያዎችን መጠቀም በጀመሩበት ወቅት (ከ160,000 ዓመታት በፊት) በውስጠኛው የሥርዓተ ፀሐይ ክፍል ውስጥ አልፎ ነበር። ከዚህ የቅርብ ጊዜ ጉብኝቱ በኋላ የተደረጉ ስሌቶች እንደሚያሳዩት፣ ኮሜቱ በመጨረሻ ከሥርዓተ ፀሐያችን ሙሉ በሙሉ እንደሚወጣ ተረጋግጧል፤ ይህም ማለት የሰው ልጆች ይህንን ኮሜት ለማየት ያገኙት ዕድል ብቸኛና የመጨረሻ ነበር።
ኮሜት ሲ/2025 አር3 ፓንስታር በዩኬ ሰማይ ላይ (ምንጭ: ጆሽ ዱሪ.)
ለዕይታ አና ለፎቶግራፍ ምቹ የነበሩ ቀናት
ኮሜት C/2025 R3 በሚያዝያ 2018 ዓ.ም እጅግ አስደናቂ ወደሆነው ምዕራፉ ላይ ደርሶ የነበረ ሲሆን፣ ለምልከታና ለፎቶግራፍ ማንሻ የሚከተሉት ሁለት ቀናት እጅግ ተመራጭ ነበሩ፦
- ለፀሐይ እጅግ የቀረበበት ቀን (ፔሪሂሊየን) — ሚያዝያ 11 ቀን 2018 ዓ.ም፦ በዚህ ቀን ኮሜቱ በምድር እና በፀሐይ መካከል ያለፈ ሲሆን፣ የፀሐይ ብርሃን በአቧራማው ጭራው ላይ በመንፀባረቁ ምክንያት ለማየትና ፎቶ ለማንሳት እጅግ ተመራጭ ነበር።
- ለምድር እጅግ የቀረበበት ቀን — ሚያዝያ 19 ቀን 2018 ዓ.ም፦ በዚህ ቀን ደግሞ ኮሜቱ ከፕላኔታችን በ44 ሚሊዮን ማይል ርቀት ላይ አልፏል።
በሰሜናዊው ንፍቀ ክበብ ለሚገኙ ታዛቢዎች የተሻለው የእይታ ጊዜ ከሚያዝያ 9 እስከ ሚያዝያ 19 ቀን 2018 ዓ.ም በነበሩት የቅድመ-ንጋት ሰዓታት ውስጥ ነበር። ተመልካቾች ፀሐይ ከመውጣቷ ከ90 ደቂቃ እስከ ሁለት ሰዓት ያህል ቀደም ብለው ወደ ምሥራቃዊው ዝቅተኛ አድማስ መመልከት ነበረባቸው። በአሁኑ ወቅት ኮሜቱ በፔጋሰስ እና በፓይስስ ህብረ ከዋክብት (Constellations) ውስጥ እየተንቀሳቀሰ ይገኛል።
ኮሜት ሲ/2025 አር3 ፓንስታር በ አዲስ አበባ ሰማይ ላይ (ምንጭ: ክብረት አፅብሃ.)
የሚያጋጥሙን እክሎችና የምንጠብቀው ውጤት
ቀደምት ሪፖርቶች ኮሜቱ በባዶ ዓይን የሚታይ "ታላቅ ኮሜት" ሊሆን እንደሚችል ጠቁመው የነበረ ቢሆንም፣ የሥነ ፈለክ ተመራማሪዎች ግን የኮሜቱ ኒውክሊየስ (አናት) ከ1 ኪሎ ሜትር ያነሰ ስፋት ያለው በመሆኑ ምክንያት፣ በባዶ ዓይን ብቻ ለሚያደርጉ ተለመዱ ምልከታዎች ፈታኝ ኢላማ ሆኖ ነበር።
ተመልካቾች የተሻለ ምልከታ ለማድረግ ባይኖክዩላር ወይም ትንሽ ቴሌስኮፕ መጠቀም ይኖርባቸው ነበር። በእነዚህም መሳሪያዎች አማካኝነት የኮሜቱን አስደናቂ ገጽታዎች መመልከት ተችሎ ነበር። የሚያብረቀርቅ አረንጓዴ ኮማ (በኮሜቱ አናት ዙሪያ የሚገኘው የጋዝ ደመና) እና ስስ ሰማያዊ የኢዮን (ion) ጅራት በሰማይ ላይ ተዘርግቶ ይታይ ነበር። ይሁን እንጂ ኮሜቶች ለመተንበይ አስቸጋሪ ባህሪ ያላቸው በመሆናቸው፣ C/2025 R3 ያልተጠበቀ ፍንዳታ ሊያጋጥመው የሚችልበት ወይም ልክ እንደ ኮሜት C/2026 A1 በወሩ መጀመሪያ ላይ እንደታየው ሙሉ በሙሉ ሊበታተን የሚችልበት ሥጋት ነበረበት።
ኮሜት ሲ/2025 አር3 ፓንስታር በ አዲስ አበባ ሰማይ ላይ (ምንጭ: ክብረት አፅብሃ.)
